"हामी सबैको एउटै आवाज"

"हामी सबैको एउटै आवाज"

ट्रेन्डिङ

निकुञ्ज सडकको नयाँ इआइए प्रतिवेदन कार्यान्वयन चुनौतीपूर्ण

Table of Content

कसरा । विश्वसम्पदा सूचीमा सूचीकृत चितवन राष्ट्रिय निकुञ्जको जैविक विविधता र वन्यजन्तुको सुरक्षालाई लिएर नयाँ इआइए प्रतिवेदन कार्यान्वयन चुनौतीपूर्ण मानिएको छ । विश्वसम्पदा क्षेत्रको संरक्षणसम्बन्धी अन्तर्राष्ट्रिय मापदण्डअनुसार विकास निर्माणका कामले सम्पदाको विशिष्ट सार्वभौमिक मूल्यमा असर पार्ने सम्भावना बढेको हो ।

सडक निर्माणका क्रममा वनक्षेत्रको कटान, वन्यजन्तुको आवागमनमा अवरोध, प्राकृतिक बासस्थानको खण्डीकरण र मानवीय गतिविधिमा हुने वृद्धिबारे गम्भीर अध्ययन आवश्यक देखिन्छ । रुख कटान, वनक्षेत्रको उपयोग र वन्यजन्तुको बासस्थानमा पर्ने प्रभावलाई कसरी न्यूनीकरण गर्ने भन्ने विषय आयोजनाको सबैभन्दा संवेदनशील पक्ष मानिन्छ ।

सडक स्तरोन्नतिको माग लामो समयदेखि उठ्दै आए पनि निकुञ्जको संवेदनशीलता, वन्यजन्तुको आवागमन, वातावरणीय प्रभाव र कानुनी प्रक्रियाका कारण आयोजना अघि बढ्न सकेको थिएन । अहिले नयाँ इआइए प्रतिवेदन तयार गरी मन्त्रालयमा पेस गरिएपछि आयोजना पुनः अघि बढेको हो । हुलाकी राजमार्ग निर्देशनालयले प्रतिवेदन तयार गरी स्वीकृतिका लागि वन तथा वातावरण मन्त्रालयमा पेस गरेपछि सडक निर्माणको प्रक्रिया अर्को चरणमा प्रवेश गरेको हो ।

विश्वसम्पदा सूचीमा रहेको चितवन राष्ट्रिय निकुञ्जभित्र प्रस्तावित आयोजना अघि बढाउन युनेस्कोको सहमति पनि आवश्यक पर्ने विषय अझै टुङ्गिएको छैन । त्यसैले, सडक निर्माणको प्रक्रिया अघि बढे पनि आयोजना कहिलेदेखि भौतिकरुपमा सुरू हुन्छ भन्ने निश्चित भइसकेको छैन ।

मन्त्रालयले प्रतिवेदनमाथि सरोकारवालासँग रायसुझाव मागेको छ । प्रतिवेदन स्वीकृत भएपछि निर्माणको ठेक्का प्रक्रिया अघि बढाउने तयारी छ । मन्त्रालयबाट प्रतिवेदन स्वीकृत भएपछि आवश्यक कानुनी तथा प्राविधिक प्रक्रिया पूरा गरी ठेक्का आह्वान गर्ने बाटो खुल्नेछ । तर, युनेस्कोसँगको सहमति र अन्य आवश्यक प्रक्रिया पूरा नभएसम्म निर्माणको अन्तिम चरणमा प्रवेश गर्न सकिने अवस्था छैन । युनेस्कोको सहमति नलिई निर्माण प्रक्रिया अघि बढाउँदा भविष्यमा आयोजना फेरि कानुनी तथा अन्तर्राष्ट्रिय विवादमा पर्न सक्ने जोखिम रहन्छ ।

चितवन राष्ट्रिय निकुञ्जभित्र सडक कालोपत्रे गर्ने विषय नयाँ होइन । यसअघि पनि सडक निर्माणका लागि वातावरणीय प्रभाव मूल्याङ्कन गरिएको थियो । तर, आवश्यक कानुनी प्रक्रिया र सरोकारवालासँगको परामर्श पूरा नगरी तयार गरिएको प्रतिवेदनका कारण आयोजना विवादमा परेको थियो ।

वन तथा वातावरण मन्त्रालयले २०७५ माघ १७ गते स्वीकृत गरेको पुरानो इआइए प्रतिवेदनलाई चुनौती दिँदै उपभोक्ता हित संरक्षण मञ्चले सर्वोच्च अदालतमा रिट दायर गरेको थियो । त्यसपछि सर्वोच्च अदालतले २०७५ फागुन १ गते उक्त प्रतिवेदन बदर गर्दै निकुञ्जभित्र सडक निर्माणसम्बन्धी काम अघि बढाउनुअघि आवश्यक परामर्श र सहमति लिन आदेश दिएको थियो । अदालतको आदेशका कारण सडक निर्माण प्रक्रिया लामो समय रोकिएको थियो ।

अदालतले चितवन राष्ट्रिय निकुञ्ज कार्यालय, युनेस्को तथा अन्य सरोकारवाला निकायसँग परामर्श र सहमति लिएर वातावरणीय प्रभाव अध्ययन गर्नुपर्ने स्पष्ट गरेको थियो । आवश्यक वातावरणीय अध्ययनबाट अनुमति नपाएसम्म निकुञ्जभित्र सडक निर्माणसम्बन्धी काम नगर्न पनि आदेश दिइएको थियो ।

आयोजनाको अनुमानित लागत ९० करोड सात लाख ९२ हजार रूपैयाँभन्दा बढी छ । तीन वर्षभित्र निर्माण सम्पन्न गर्ने लक्ष्य राखिएको छ । अब सरकार, हुलाकी राजमार्ग निर्देशनालय, निकुञ्ज प्रशासन, वन तथा वातावरण मन्त्रालय र युनेस्कोबीचको समन्वयले नै आयोजनाको भविष्य निर्धारण गर्नेछ ।

निकुञ्ज क्षेत्रभित्र पर्ने ७ किलोमिटर ८१३ मिटर सडकखण्डलाई करिब ९० करोड रूपैयाँ लागतमा कालोपत्रे गर्ने तयारी गरिएको हो । अहिले प्रयोगमा रहेको कसरा–ध्रुवघाट–बनकट्टा सडकभन्दा नयाँ मार्ग २.८९ किलोमिटर छोटो हुनेछ । छोटो मार्ग बनेमा यात्राको दूरी घट्नुका साथै इन्धन खर्च र यात्रा समयसमेत कम हुने अपेक्षा गरिएको छ ।

हुलाकी राजमार्ग निर्देशनालयले तयार पारेको वातावरणीय प्रभाव मूल्याङ्कन प्रतिवेदनअनुसार प्रस्तावित सडक निर्माणको कुल लागत ९० करोड ७ लाख ९२ हजार १०० रूपैयाँ अनुमान गरिएको छ । सडकको कुल चौडाइ १२ मिटर रहने प्रस्ताव छ । यसमध्ये सात मिटर कालोपत्रे र दायाँबायाँ साढे दुई–साढे दुई मिटर सोल्जर रहनेछन् ।

प्रस्तावित सडकको निर्माण क्षेत्र निकुञ्जभित्र मात्रै सीमित छैन । निकुञ्जसँग जोडिएको मध्यवर्ती वनक्षेत्रसमेत प्रभावित हुने देखिएको छ । इआइए प्रतिवेदनअनुसार सडक निर्माणका क्रममा चितवन राष्ट्रिय निकुञ्जभित्रका एक हजार ९०० र मध्यवर्ती वनक्षेत्रका ९५ गरी कुल एक हजार ९९५ रुख काट्नुपर्ने अनुमान गरिएको छ । यसका साथै निकुञ्जभित्र १९.३६ हेक्टर र मध्यवर्ती वनमा ०.६४ हेक्टर गरी कुल २०.०१ हेक्टर क्षेत्र सडक संरचनाका लागि उपयोग हुने प्रस्ताव छ ।

admin

admin@hamroraptifm.com https://hamroraptifm.com

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Recent News

Trending News

Editor's Picks

कोप–३१ सम्मेलन आजदेखि शुरु : नेपालले जलवायु न्याय खोज्ने

काठमाण्डौ – परराष्ट्रमन्त्री शिशिर खनाल संयुक्त राष्ट्रसङ्घीय जलवायु परिवर्तनसम्बन्धी संरचना महासन्धि (यूएनएफसीसीसी) का पक्ष राष्ट्रहरूको ३१औँ सम्मेलन (कोप–३१) मा नेपाली प्रतिनिधिमण्डलको नेतृत्व गर्दै टर्कीएको आन्ताल्यामा पुग्नुभएको छ । आजदेखि शुरु भई मङ्सिर ४ गतेसम्म चल्ने सम्मेलनको उद्घाटनसत्रलाई आज उहाँले सम्बोधन गर्ने कार्यक्रम रहेको मन्त्रालयले जनाएको छ । नेपालले यो सम्मेलनमा जलवायु न्याय, पर्वतीय क्षेत्रको संरक्षण...

एनपीएलमा आज कर्णाली र पोखरा तथा चितवन र काठमाण्डौ खेल्दै

काठमाण्डौ – नेपाल प्रिमियर लिग (एनपीएल) मा आज दुई खेल हुँदैछन् । पहिलो खेल दिउँसो साढे १२ बजे कर्णाली याक्स र पोखरा एभेन्जर्सबीच हुनेछ । दोस्रो खेल बेलुका ५ बजे चितवन राइनोज र काठमाण्डौ गोर्खाजबीच प्रतिस्पर्धा हुनेछ । एनपीएलको पछिल्लो अंकतालिकामा लुम्बिनी लायन्स ७ अंकसहित शीर्ष स्थानमा रहेको छ । ५ खेल खेलेको लुम्बिनीले ३...

लक्ष्मीपूजाको दिन हिजो बेलुका १ हजार ८१३ मेगावाट विद्युत् खपत

काठमाण्डौ – यसवर्ष लक्ष्मीपूजाको दिन हिजो आइतबार बेलुका १ हजार ८१३ मेगावाट विद्युत्  माग पुगेको छ । नेपाल विद्युत् प्राधिकरणका अनुसार हिजो बेलुका सवा ६ बजे राष्ट्रिय विद्युत् प्रणालीको उच्चतम माग अर्थात् (पीक लोड) १ हजार ८१३ मेगावाट पुगेको हो । त्यसबेला देशभित्रको कुल विद्युत् उत्पादन २ हजार ४००.३० मेगावाट रहेको थियो । आन्तरिक माग...

निष्पक्ष अनुसन्धान हुने हो भने जवाफदेही हुनुपर्ने गगन थापा हो कि कुमार बेन?: कांग्रेस महामन्त्री पौडेल

नेपाली कांग्रेसका महामन्त्री प्रदीप पौडेलले पार्टी सभापति गगन थापालाई गिरफ्तार गर्न लागिएको भन्ने चर्चाबीच प्रधानमन्त्रीका राजनीतिक सल्लाहकार कुमार बेनमाथि अनुसन्धान हुनुपर्ने बताएका छन्। आइतबार सामाजिक सञ्जालमा स्टाटस लेख्दै पौडेलले सम्पत्ति शुद्धीकरण कसुरमा अनुसन्धानका लागि हिरासतमा रहेका इनम सापकोटाको मोबाइल फरेन्सिक परीक्षण हुनुअघि दुई दिनसम्म प्रधानमन्त्रीका प्रमुख सल्लाहकारको निजी निवासमा राखिएको विषयमा प्रश्न उठाएका हुन्। उनले उक्त...

लक्ष्मीपूजामा विद्युत् माग १ हजार ७०० मेगावाट पुग्ने, कसरी व्यवस्थापन गर्दैछ प्राधिकरण ?

काठमाडौं । नेपाल विद्युत् प्राधिकरणले तिहारको लक्ष्मीपूजाका बेला आज साँझ विद्युत्को अधिकतम माग (पिक डिमान्ड) करिब १ हजार ७०० मेगावाट पुग्ने अनुमान गरेको छ। लक्ष्मीपूजामा मुलुकभर सबैभन्दा बढी विद्युत्को माग हुने गरेको छ। उक्त मागअनुसार विद्युत् लोड व्यवस्थापन गरी उपभोक्तालाई भरपर्दो र निरन्तर विद्युत् आपूर्ति सुनिश्चित गर्न प्राधिकरणले विशेष तयारी गरेको छ। प्राधिकरणले उक्त माग...

अध्यक्ष : सुभद्रा आले मगर
सम्पादक : राजु थापा
कार्यकारी सम्पादक : पुर्ण बहादुर मगर
सह सम्पादक : अशोक बहादुर परियार
ले आउट : प्रबेश देसार
सवाददाता : अनिल अधिकारी

सम्पर्क

इमेल : infohamroraotifm@gmail.com

मोबाइल : 9762345745

ठेगाना : राप्ती ५ भण्डारा, चितवन , बागमति प्रदेश , नेपाल

कम्पनी विवरणहरू

कला पाठशाला कलेज प्रा.लि द्वारा संचालित पुर्बी चितवनको सर्बाधिक सुनिने हाम्रो राप्ती 88.5 एफ एमको अनलाइन सस्करण हो !

सन्चार रजिस्ट्रारको कार्यालय दर्ता न १४०/०७९/०८०